Trẻ sơ sinh bị táo bón, 5 dấu hiệu và cách chữa

Trẻ sơ sinh bị táo bón không phải là việc bất thường, hầu như trẻ nào cũng có thể bị. Đó là hiện tượng trẻ khó đi tiêu, đi tiêu ra phân cục to, có thể nhận ra dễ dàng bằng cách quan sát chất thải của bé. Ngoài ra còn một số biểu hiện khác, nhưng về cơ bản nếu bé có 5 dấu hiệu sau đây thì khả năng cao là bé nhà bạn đã bị táo bón rồi nhé. Đừng lo lắng, hãy cùng tìm hiểu các “dấu hiệu” nhận biết táo bón ở trẻ sau đây:

5 dấu hiệu cho thấy trẻ sơ sinh bị táo bón

  • Đầu tiên, nếu bạn nghi ngờ bé bị táo bón thì hãy quan sát chất thải của bé. Nếu bé đi tiêu ra phân vón cục, khô cứng, thành từng mẩu nhỏ, thậm chí phân có thể dính máu do bé đã phải dặn rất mạnh khi đi ngoài khiến hâu môn bị rách. Bố mẹ nào hay xi bé đi đại tiện sẽ dễ dàng nhận ra.
  • Hoặc lâu lâu mới thấy bé đi tiêu 1 lần. Thông thường những trẻ bú sữa mẹ sẽ đi tiêu ít hơn trẻ uống sữa ngoài, nhưng trung bình bé sẽ đi tiêu 1 -2 ngày 1 lần. Nếu 3 ngày không thấy bé đi tiêu thì có khả năng là bé đang bị táo bón. Bạn hãy để ý quan sát thêm nếu bé được cho ăn đủ và đều mà vẫn không đi tiêu được thì đúng là bé bị táo bón rồi. 
táo bón ở trẻ sơ sinh có nguy hiểm không
Lâu lâu không thấy bé đi tiêu, có thể bé đã bị táo bón rồi
  • Mỗi lần bé đi tiêu thường cảm thấy khó chịu, mặt đỏ bừng lên. Đó là do bé phải dùng sức rặn phân cục ra trong khi cơ bụng hãy còn yếu. Nếu phân vón cục quá to có thể khiến bé bị rách hậu môn gây đau đớn. Việc này cũng sẽ khiến bé “ám ảnh” dẫn đến “lười” đi tiêu. Phải rặn quá nhiều có thể khiến bé bị trĩ, bạn cần có phương pháp xử lý kịp thời ngay nhé.
  • Ngoài ra bé cũng hay xì hơi, bụng căng do phân không được “tống ra ngoài” dẫn đến tình trạng chướng bụng, đầy hơi. Bạn có thể cảm nhận bằng cách đặt tay lên bụng bé.
  • Trẻ sơ sinh bị táo bón sẽ không đi tiêu được khiến bụng đầy làm bé trở nên lười ăn, hay quấy khóc. Lâu ngày có thể dẫn đến chứng biếng ăn làm bé còi xương, chậm lớn.
dấu hiệu táo bón trẻ sơ sinh
Bé không đi tiêu được sẽ cảm thấy khó chịu

Trẻ sơ sinh bị táo bón thường xảy ra ở những trẻ bú sữa ngoài nhiều hơn sữa mẹ, bởi sữa mẹ có đầy đủ các vi chất dinh dưỡng và lợi khuẩn giúp cho hệ tiêu hoá của bé tốt hơn. Hệ tiêu hoá hoạt động tốt hơn cũng khiến phân không bị cứng, vón cục giúp bé đi tiêu dễ dàng hơn và không bị táo bón.

Những nguyên nhân dẫn đến hiện tượng táo bón ở trẻ sơ sinh

Do bé hấp thu chất dinh dưỡng trực tiếp từ sữa mẹ hoặc sữa ngoài nên nguyên nhân đầu tiên phải kể đến đó là chế độ dinh dưỡng của người mẹ.

Nếu mẹ thường xuyên ăn những đồ ăn cay, nóng, nhiều dầu mỡ, ít chất xơ và khó tiêu, ít uống nước cũng khiến chất lượng sữa không được đảm bảo. Ngoài ra mẹ cũng không nên quá căng thẳng, cần nghỉ ngơi đầy đủ để cơ thể được phục hồi. Mẹ có vui thì chất lượng sữa dành cho bé mới tốt được. Để tốt cho sức khoẻ và tránh táo bón cho bé, mẹ cần ăn nhiều rau xanh, các loại hoa quả giáu vitamin và khoáng chất. 

Nhiều mẹ không có sữa buộc phải cho trẻ dùng sữa ngoài từ sớm cũng là nguyên nhân khiến trẻ sơ sinh bị táo bón. Sữa ngoài có nhiều chất dinh dưỡng tổng hợp không mang tính tự nhiên như sữa mẹ. Mà hệ tiêu hoá trẻ sơ sinh còn chưa được hoàn thiện, chưa thích nghi được với những thực phẩm khác ngoài sữa mẹ nên  khiến bé khó tiêu hoá. Nếu buộc phải cho bé uống sữa ngoài bạn nên pha ít và cho bé uống thành nhiều cữ để bé quen dần.

Trường hợp táo bón do yếu tố bệnh lý ít khi xảy ra. Thường xuất hiện ở những bé có dị tật bẩm sinh như bệnh Hipschprung gây phình to đại tràng hoặc bệnh Myxoedeme gây suy giáp. Hai bệnh lý này có thể làm ảnh hưởng đến đường tiêu hoá của bé khiên cho bé không đi tiêu được, dẫn đến tình trạng táo bọn.

Đối với những trẻ đang ăn dặm, nếu bố mẹ cho trẻ ăn những đồ ăn không phù hợp với lứa tuổi khiến dạ dày khó tiêu hoá cũng sẽ làm trẻ bị táo bón.

nguyên nhân gây táo bón ở trẻ sơ sinh
Trẻ bị táo bón có thể do bé “nhịn” không đi ngoài

Cuối cùng, nguyên nhân thường gặp nhất là do bé nhịn không đi tiêu. Có thể vì những lần đi tiêu trước bé đã khó đi và bị đau khi  đại tiện. Bố mẹ cần phát hiện sớm để khắc phục kịp thời tránh để bé mang tâm lý “ngại” đi cầu dẫn đến phân tích tụ lâu gây tắc ruột

Điều trị táo bón cho trẻ sơ sinh tại nhà như thế nào

Để điều trị cho trẻ sơ sinh bị táo bón tại nhà, tốt nhất nên hình thành thói quen đi vệ sinh hàng ngày cho trẻ. Không nhất thiết phải rèn cho bé đi vào một khung giờ cụ thể. Thường sau khi ăn bạn hãy “xi” bé, có thể bé sẽ tiểu tiện hoặc đại tiện nhưng bé sẽ quen dần và có ý thức dần với việc đi vệ sinh. Như vậy bố mẹ cũng đỡ vất vả vì phải thay tã nếu bé tè dầm hoặc ị đùn.

cách chữa trị trẻ sơ sinh bị táo bón
Mát xa vùng bụng cho bé để giúp bé chữa táo bón

Bạn có thể hỗ trợ bé bằng cách mát xa bụng cho bé mỗi ngày để “giúp” ruột đẩy phân ra ngoài. Để mát xa bụng cho bé bạn hãy làm như sau:

  • Đầu tiên hãy để cả lòng bàn tay bạn lên giữa vùng rốn bé, ấn và xoay nhẹ theo chiều kim đồng hồ dần ra phía ngoài.
  • Lặp đi lăp lại nhiều lần để kích thích nhu động ruột cho bé khiến bé đi tiêu dễ dàng hơn

Cho bé uống nhiều nước cũng khiến bé đi tiêu đi tiểu nhiều hơn, tránh phân bị tắc vón cục trong ruột lâu ngày khiến bé bị táo bón. Nên cho bé vận động thường xuyên để các cơ quan trong cơ thể hoạt động tốt hơn. 

Tăng cường dinh dưỡng cho mẹ hoặc thay đổi hẳn chế độ dinh dưỡng của cả mẹ và bé nếu bé có biểu hiện của táo bón.

Với những trẻ sơ sinh vẫn đang được cung cấp dinh dưỡng từ sữa mẹ, việc chế độ dinh dưỡng của mẹ thiếu chất hoặc mẹ ăn quá nhiều thực phẩm khó tiêu cũng sẽ khiến sữa mẹ có nhiều thành phần “khó tiêu” với dạ dày bé. 

Do đó mẹ nên ăn nhiều trái cây hơn, nhiều chất xơ hơn, hạn chế ăn những đồ cay nóng, nhiều dầu mỡ để dưỡng chất thông qua sữa mẹ vào cơ thể bé dễ tiêu hoá và hấp thụ hơn. Từ đó khiến chất thải ít bị vón cục hơn tránh được tình trạng trẻ sơ sinh bị táo bón.

Với những trẻ đã chuyển sang chế độ ăn dặm, thức ăn cho bé bạn cũng nên cung cấp nhiều chất xơ, nhưng vẫn phải đảm bảo đủ vitamin và dinh dưỡng cần thiết cho bé nếu không trẻ sẽ bị suy dinh dưỡng, còi xương. 

điều trị táo bón cho trẻ sơ sinh tại nhà
Cho bé uống nhiều nước để tránh bị táo bón
Hãy cho bé ăn nhiều rau xanh, ngũ cốc, hoa quả. Không cho bé ăn các đồ ăn cứng. Thịt cũng nên ninh thật nhừ sau đó hãy xay ra để mềm hơn cho bé dễ ăn.

Luôn cho bé uống đủ nước, có thể là nước lọc, nước trái cây hoặc nước rau… Không cho bé ăn đồ ăn vặt hoặc uống nước ngọt vì những hoá chất có trong những thực phẩm này có thể gây hại cho hệ tiêu hoá của bé.

Nên cho con sinh hoạt điều độ, ăn ngủ đúng giờ, không nên thức khuya. Thức khuya nhiều không những làm trẻ chậm lớn, mệt mỏi mà còn gây cả táo bón cho trẻ nữa.

Trường hợp trẻ sơ sinh bị táo bón khi bố mẹ sử dụng thuốc kháng sinh để chữa bệnh cho bé cũng có thể khiến bé bị táo bón. Thuốc kháng sinh có tác dụng diệt khuẩn sẽ diệt cả vi khuẩn có lợi trong ruột khiến bé bị rối loạn tiêu hoá dẫn đến táo bón.